Đáp án Quiz Design Patterns — 37 câu hỏi có giải thích

Đáp án: B

Khi nhiều bên cần phản ứng với một thay đổi mà bên phát không cần biết họ là ai: nguồn phát sự kiện, các bên đăng ký nghe. Thêm một bên nghe mới không phải sửa nguồn.

Đáp án: C

Khi lớp cụ thể được chọn lúc chạy dựa vào dữ liệu: createPaymentGateway(method) trả về cổng phù hợp. Nơi gọi chỉ biết interface, và thêm phương thức thanh toán mới không phải sửa nơi gọi.

Đáp án: C

Cung cấp một interface đơn giản cho một hệ thống nhiều bước: checkout(cart) bên trong gọi kiểm tồn kho, tính phí, tạo đơn, gửi mail. Nơi gọi không phải biết thứ tự hay chi tiết từng bước.

Đáp án: B

Một bên có thể nhận undefined vì module kia chưa nạp xong khi nó đọc tới. Lỗi phụ thuộc thứ tự nạp nên xuất hiện thất thường, và thường lộ ra ở nơi không liên quan tới nguyên nhân.

Đáp án: A

Không lớp nào bị ép phụ thuộc vào phương thức nó không dùng. Interface lớn nên tách thành nhiều interface nhỏ theo vai trò, để mỗi bên sử dụng chỉ thấy phần liên quan tới mình.

Đáp án: A

Một đơn vị mã nên mở cho việc mở rộng nhưng đóng với việc sửa đổi: thêm hành vi mới bằng cách viết mã mới thay vì sửa mã đang chạy. Thường đạt được qua interface và đa hình, không nhất thiết qua kế thừa.

Đáp án: C

Lớp nhận phụ thuộc từ bên ngoài — thường qua hàm khởi tạo — thay vì tự khởi tạo bên trong. Nhờ đó nó không phụ thuộc vào một bản hiện thực cụ thể, thay được ở nơi lắp ráp, và test được bằng bản giả.

Đáp án: C

Entity có định danh riêng và giữ nguyên định danh đó dù các trường đổi. Value object không có định danh, hai đối tượng cùng giá trị được coi là một, và thường được thiết kế bất biến.

Đáp án: A

Nó tách cách duyệt khỏi cấu trúc lưu trữ: bên gọi dùng một giao diện chung để đi qua từng phần tử mà không cần biết bên trong là mảng, cây hay danh sách liên kết. Đổi cấu trúc bên trong không ảnh hưởng tới nơi dùng.

Đáp án: C

Đối tượng đã tạo không đổi giá trị, nên chia sẻ giữa nhiều nơi và nhiều luồng đều an toàn mà không cần đồng bộ hoá. Muốn giá trị khác thì tạo bản mới. Đổi lại, cách này tốn bộ nhớ hơn khi cập nhật liên tục.

Đáp án: C

Strategy: định nghĩa một interface ShippingCalculator, mỗi nhà vận chuyển một lớp cài đặt, rồi chọn lớp theo dữ liệu đầu vào. Thêm nhà mới là thêm một tệp, không sửa hàm đang chạy ổn.

Đáp án: B

Nó là trạng thái toàn cục ẩn: hàm dùng singleton không khai phụ thuộc đó trong tham số, nên đọc chữ ký hàm không biết nó phụ thuộc gì. Test cũng khó vì trạng thái còn sót từ test trước.

Đáp án: B

Adapter (hay port/adapter): khai một interface theo nhu cầu của bạn (sendSms(phone, message)), rồi mỗi nhà cung cấp là một lớp cài đặt interface đó. Đổi nhà cung cấp chỉ là đổi lớp được tiêm vào.

Đáp án: C

Tầng nghiệp vụ không phụ thuộc vào chi tiết hạ tầng; cả hai phụ thuộc vào một abstraction. Ví dụ: OrderService phụ thuộc interface OrderRepository, còn lớp dùng Postgres cài đặt interface đó.

Đáp án: C

Decorator: withLogging(withTiming(handler)) — mỗi lớp bọc thêm một mối quan tâm mà hàm gốc không biết gì. Trong JS đây là hàm bậc cao, và middleware của Express hay Next chính là mẫu này.

Đáp án: C

Hai lợi ích thực tế: truy vấn tập trung một chỗ (sửa schema thì biết phải sửa ở đâu, và tên truy vấn nói lên ý nghĩa nghiệp vụ), và service test được với repository giả mà không cần DB thật.

Đáp án: C

Một module nên có một lý do để thay đổi — tức phục vụ một nhóm người dùng hoặc một mối quan tâm. Hiểu thành "chỉ làm một việc" dẫn tới chia vụn thành hàng trăm tệp mà mỗi tệp không nói được gì.

Đáp án: D

Nhận một object có tên field (createServer({ port, host, timeout })) — nơi gọi đọc là hiểu, không lo thứ tự, và thêm tuỳ chọn mới không phá chữ ký. Builder phù hợp khi việc dựng có nhiều bước hoặc cần validate dần.

Đáp án: B

State machine: khai một bảng trạng thái và các chuyển đổi được phép (pending → paid → shipped), và mọi thay đổi phải đi qua một hàm kiểm tra bảng đó. Chuyển đổi sai bị chặn ở một chỗ duy nhất.

Đáp án: C

Khi vấn đề mà pattern giải quyết chưa tồn tại. Một interface với đúng một cài đặt, một factory tạo đúng một loại, một event bus cho hai module — đều là abstraction trả trước cho nhu cầu có thể không bao giờ tới.

Đáp án: B

Ưu tiên ghép các thành phần nhỏ có trách nhiệm rõ (một object chứa các collaborator) thay vì thừa kế nhiều tầng. Thừa kế buộc bạn nhận cả hành vi của cha, kể cả phần không cần.

Đáp án: B

God object: một lớp gánh mọi trách nhiệm về một chủ đề. Hậu quả cụ thể: mọi thay đổi đều chạm vào nó (xung đột merge liên tục), nó phụ thuộc vào rất nhiều thứ nên test nào cũng phải dựng cả thế giới.

Đáp án: D

Định hình dữ liệu đi qua biên (API trả về, payload nhận vào), tách khỏi entity nội bộ. Nhờ đó thêm một cột trong DB không tự động lộ ra API, và đổi API không buộc phải đổi model.

Đáp án: A

Khi thay lớp cha bằng lớp con làm code đang chạy vỡ: lớp con thu hẹp điều kiện chấp nhận, throw ở nơi cha không throw, hay trả về thứ khác hợp đồng. Ví dụ kinh điển: Square extends Rectangle rồi đặt chiều rộng cũng đổi chiều cao.

Đáp án: A

Proxy: một đối tượng cài cùng interface, xử lý phần phụ (cache, kiểm quyền, đo thời gian, tải chậm) rồi mới chuyển lời gọi tới đối tượng thật. Nơi gọi không biết có proxy ở giữa.

Đáp án: A

Đây là mô hình domain thiếu hành vi: lớp domain chỉ chứa dữ liệu, còn quy tắc nghiệp vụ nằm ở service. Hệ quả là cùng một quy tắc bị lặp ở nhiều service và dần lệch nhau, vì không có nơi duy nhất giữ nó.

Đáp án: D

Mediator: các thành phần không gọi trực tiếp nhau mà báo cho một đối tượng trung gian, và trung gian điều phối. Số liên kết giảm từ bậc hai xuống tuyến tính, và mỗi thành phần test được độc lập.

Đáp án: B

Repository lo truy cập từng loại đối tượng; Unit of Work theo dõi mọi thay đổi trong một nghiệp vụ và ghi xuống trong một transaction. Nhờ đó nhiều repository cùng tham gia một nghiệp vụ mà vẫn giữ được tính toàn vẹn.

Đáp án: C

Adapter đổi giao diện của một lớp có sẵn cho khớp với giao diện mà bên gọi mong đợi — vấn đề là không khớp. Facade tạo một giao diện đơn giản trước một hệ thống con phức tạp — vấn đề là quá rắc rối để dùng trực tiếp.

Đáp án: D

Khi chi phí tạo lớn hơn nhiều chi phí dùng — kết nối database, luồng, kết nối mạng. Với các đối tượng nhẹ thì việc gom lại tái dùng thường chậm hơn và phức tạp hơn so với để bộ thu gom rác làm việc của nó.

Đáp án: D

Nó đảo hướng dễ mở rộng: thêm thao tác mới chỉ cần viết một visitor mới, nhưng thêm một loại phần tử mới buộc phải sửa mọi visitor đang có. Phù hợp khi tập loại phần tử ổn định còn số thao tác thì tăng dần.

Đáp án: D

Observer gọi trực tiếp trong cùng tiến trình và thường đồng bộ: bên nhận lỗi thì bên phát bị ảnh hưởng, và không có chuyện chậm trễ. Pub/sub đi qua hạ tầng trung gian nên hai bên tách hẳn, nhưng thêm độ trễ và khả năng trùng lặp.

Đáp án: C

Vi phạm quy tắc hiểu biết tối thiểu: một đối tượng chỉ nên nói chuyện với hàng xóm gần, không đi xuyên qua nhiều tầng. Chuỗi gọi này phụ thuộc vào cấu trúc bên trong của bốn lớp, nên lớp nào đổi cấu trúc cũng làm nó vỡ.

Đáp án: B

Composite: phần tử đơn và nhóm chứa phần tử cùng hiện thực một giao diện, và nhóm có thể chứa nhóm khác. Bên gọi xử lý cả hai theo cùng một cách, nên mã đệ quy không cần phân biệt trường hợp.

Đáp án: C

Khi hai đoạn giống nhau tình cờ chứ không cùng một quy tắc nghiệp vụ. Gộp lại tạo phụ thuộc giữa hai module vốn không liên quan, và mỗi khi một bên đổi thì hàm chung phải thêm tham số điều kiện, cuối cùng khó hiểu hơn hai bản riêng.

Đáp án: A

Khi tỉ lệ lỗi vượt ngưỡng, nó ngừng gọi và trả lỗi ngay trong một khoảng thời gian. Nhờ đó bên gọi không dồn luồng chờ hết hạn, và bên đang hỏng không nhận thêm tải để có cơ hội phục hồi.

Đáp án: A

Phụ thuộc hiện ra ở chữ ký hàm khởi tạo nên không thể tạo đối tượng thiếu thứ nó cần, và đối tượng luôn hợp lệ ngay sau khi tạo. Test khởi tạo trực tiếp được, không cần framework hay phản chiếu để gán trường.