Quy trình chuẩn khi query chậm:
1. Bật Database Profiler (hoặc xem log slow query) để tìm đúng query thủ phạm.
2. Chạy explain("executionStats") trên query đó.
3. Đọc số liệu: so totalDocsExamined với nReturned. Nếu examined lớn hơn returned rất nhiều → DB đang phải lật quá nhiều document để lọc. Xem có COLLSCAN (quét cả collection) không, hay đã dùng index scan.
4. Khâu sort: thấy sort trong RAM (SORT stage, in-memory) thì thêm index hỗ trợ sort.
5. Index đã đúng mà vẫn chậm → soi lại kích thước document hoặc schema có sai pattern không (vd mảng quá lớn).