`EXPLAIN` và `EXPLAIN ANALYZE` khác nhau thế nào?

EXPLAIN hiển thị plan ước lượng mà không chạy query. EXPLAIN ANALYZE chạy query thật và hiển thị actual time/rows, nên chính xác hơn nhưng có side effect với write query nếu không bọc transaction rollback.

Ví dụ an toàn cho update:

BEGIN;
EXPLAIN ANALYZE UPDATE jobs SET status = 'done' WHERE id = 42;
ROLLBACK;

Khi đọc plan, so sánh estimated rows với actual rows, scan type, join strategy, sort/hash memory và node tốn thời gian nhất.