HTMLHTTP hoạt động theo mô hình request-response, nghĩa là client phải gửi yêu cầu trước thì server mới trả về dữ liệu, và mỗi request tạo một connection mới. WebSocket ngược lại, sau khi handshake ban đầu qua HTTP và upgrade lên giao thức WebSocket, nó duy trì một persistent connection full-duplex — cả client và server đều có thể gửi dữ liệu bất cứ lúc nào mà không cần chờ request.
WebSocket phù hợp cho các ứng dụng cần real-time như chat, live notifications, collaborative editing, multiplayer games, và live data feeds (giá cổ phiếu, sports scores).