Hai loại workload dữ liệu, tối ưu cho mục đích khác nhau:
OLTP (Online Transaction Processing) — hệ giao dịch chạy ứng dụng:
- Nhiều giao dịch nhỏ, nhanh: đọc/ghi vài hàng (đặt đơn, cập nhật hồ sơ).
- Cần ACID, độ trễ thấp, đồng thời cao.
- Dữ liệu chuẩn hóa, index cho tra cứu điểm. Vd Postgres/MySQL sau một web app.
OLAP (Online Analytical Processing) — hệ phân tích/báo cáo:
- Truy vấn lớn, phức tạp: quét/gộp hàng triệu hàng (tổng doanh thu theo quý).
- Ghi theo lô (ETL), đọc là chính; chấp nhận dữ liệu trễ.
- Thường denormalized (star schema), lưu theo cột (columnar) để quét/aggregate nhanh. Vd data warehouse: BigQuery, Redshift, Snowflake, ClickHouse.
Hay bị hỏi kèm: vì sao không chạy analytics nặng trực tiếp trên DB OLTP production (làm chậm giao dịch) → tách sang replica/warehouse qua ETL/CDC. Lưu trữ row-based hợp OLTP, column-based hợp OLAP.