Read replica là bản sao chỉ-đọc của DB chính, dùng để chia tải đọc khỏi node ghi. Ứng dụng gửi INSERT/UPDATE/DELETE tới primary, còn các SELECT chịu được dữ liệu hơi cũ thì định tuyến sang replica → primary rảnh hơn, hệ chịu tải đọc cao hơn.
Replication lag là độ trễ giữa lúc primary commit và lúc replica áp xong thay đổi:
- Với replication bất đồng bộ, replica có thể trả dữ liệu cũ trong khoảng lag.
- Hệ quả điển hình — read-your-writes: user vừa cập nhật hồ sơ rồi tải lại, nếu đọc từ replica chưa kịp sync sẽ thấy dữ liệu cũ.
Xử lý: đọc dữ liệu vừa ghi thì route về primary (hoặc dùng session sticky), chấp nhận eventual consistency cho phần còn lại, theo dõi lag và cảnh báo khi vượt ngưỡng.