CommonJS modules (require/module.exports) và ES Modules (import/export) trong Node.js khác nhau như thế nào?

CommonJS (CJS): require() load synchronous và blocking — có thể require() ở bất kỳ đâu trong code kể cả trong if/function, module.exports là bất kỳ giá trị gì, không hỗ trợ tree-shaking.

• ESM: import phải ở top-level (static analysis), load asynchronous cho phép parallel fetch, tree-shakeable vì bundlers biết chính xác exports nào được dùng.
• ESM exclusive features: top-level await, import.meta.url, dynamic import().
• Interop challenges: CJS có thể require() ESM file? Không được, phải dùng dynamic import().
• ESM có thể import CJS? Có, nhưng chỉ default import.
• Dual package hazard: publish cả CJS lẫn ESM cùng package — nếu app load cả hai, sẽ có 2 instances của module (state, class không share được).
• Giải pháp: conditional exports trong package.json. type: 'module' trong package.json = tất cả .js là ESM, CJS phải đổi thành .cjs.
• Node.js 22+ hỗ trợ --experimental-require-module để require() ESM.

CommonJS (CJS): require() loads synchronously and blocks — can be called anywhere in code including inside if/function blocks; module.exports can be any value; no tree-shaking support.

• ESM: import must be at the top level (static analysis), loads asynchronously enabling parallel fetching, tree-shakeable because bundlers know exactly which exports are used.
• ESM-exclusive features: top-level await, import.meta.url, dynamic import().
• Interop challenges: can CJS require() an ESM file? No — must use dynamic import().
• Can ESM import CJS? Yes, but only as a default import.
• Dual package hazard: publishing both CJS and ESM in the same package — if an app loads both, there will be two module instances (state, classes cannot be shared).
• Solution: conditional exports in package.json. type: 'module' in package.json means all .js files are ESM; CJS files must be renamed to .cjs.
• Node.js 22+ supports --experimental-require-module to require() ESM files.