AI hay gặpBase model (còn gọi pretrained / foundation model) chỉ được train mục tiêu dự đoán token tiếp theo trên corpus lớn. Nó "biết" ngôn ngữ và kiến thức nhưng chỉ hoàn thành văn bản — đưa vào một câu hỏi, nó có thể tiếp tục sinh thêm câu hỏi tương tự thay vì trả lời, vì đó là thứ hay xuất hiện trong dữ liệu.
Instruct / Chat model là base model được hậu-huấn luyện (post-training) để tuân theo chỉ dẫn và hội thoại. Quy trình điển hình: SFT (Supervised Fine-Tuning trên cặp instruction→response do người viết) rồi alignment bằng RLHF hoặc DPO theo sở thích con người. Kết quả (như InstructGPT): model nhỏ hơn nhưng bám ý người dùng tốt hơn, ít độc hại hơn.
Chọn cái nào: hầu hết ứng dụng dùng instruct/chat (gpt-4o, Claude, Llama-Instruct). Base model chỉ hợp khi bạn tự fine-tune từ đầu hoặc cần hành vi hoàn-thành-văn-bản thuần. Lưu ý: instruct model cần đúng chat template và system prompt; base model thì không.