final, finally và finalize khác nhau thế nào?

Ba từ khóa không liên quan nhau dù tên giống — câu này kiểm tra độ nắm chắc khái niệm cơ bản.

• final — modifier: biến không gán lại được, method không override được, class không kế thừa được (chi tiết xem câu keyword final).
• finally — block trong try/catch, luôn chạy dù có exception hay return giữa chừng → chỗ dọn resource (đóng file, connection). Từ Java 7, ưu tiên try-with-resources thay cho finally thủ công.
• finalize() — method của Object, được GC gọi trước khi thu hồi object. Deprecated từ Java 9, đánh dấu xoá từ Java 18 (JEP 421) — không đảm bảo được gọi hay gọi lúc nào → dọn resource bằng try-with-resources hoặc java.lang.ref.Cleaner.

Trả lời gọn khi phỏng vấn: 3 khái niệm ở 3 phạm trù khác nhau — modifier / control flow / GC hook (đã khai tử).