Read Replica là bản sao của primary database, chỉ nhận read queries trong khi primary (master) nhận tất cả write queries – asynchronous replication đồng bộ dữ liệu từ primary sang replica.
Lợi ích: giảm read load trên primary (80-90% workload thường là read), cho phép scale read throughput bằng cách thêm replicas, dùng replica cho analytics/reporting mà không ảnh hưởng production. AWS RDS, PostgreSQL, MySQL đều hỗ trợ read replicas dễ dàng. Hạn chế quan trọng: replication lag – replica có thể chậm hơn primary vài ms đến vài giây, nên có thể đọc stale data (eventual consistency); cần application-level logic để route read vs write queries; failover tự động cần configuration thêm; write vẫn là bottleneck vì chỉ có một primary. Giải pháp cho write bottleneck là sharding hoặc multi-master replication (phức tạp hơn vì conflict resolution).